Blog

Import towarów spoza Unii Europejskiej to dla wielu firm z sektora MŚP szansa na dynamiczny rozwój i zwiększenie marży. Jednak na drodze od złożenia zamówienia u azjatyckiego dostawcy do wprowadzenia towaru na polski rynek stoi kluczowa bariera regulacyjna: certyfikat CE.

Choć dla wielu przedsiębiorców ten niewielki symbol wydaje się jedynie formalnością, w rzeczywistości jest on „paszportem” produktu, bez którego towar może zostać zatrzymany na granicy, a nawet zniszczony na koszt importera. Zawiłości prawne bywają przytłaczające, dlatego przygotowaliśmy kompendium wiedzy, które pozwoli Twojej firmie bezpiecznie nawigować w świecie unijnych dyrektyw.

Czym właściwie jest certyfikat CE?

Skrót CE pochodzi od francuskich słów Conformité Européenne, co w dosłownym tłumaczeniu oznacza zgodność europejską. Wbrew powszechnemu przekonaniu, nie jest to znak jakości ani dowód na to, że produkt został wyprodukowany w Unii Europejskiej. Znak CE jest deklaracją producenta, że dany wyrób spełnia zasadnicze wymagania bezpieczeństwa, ochrony zdrowia i środowiska, określone w tzw. Dyrektywach „Nowego Podejścia”.

Dla przedsiębiorcy z sektora MŚP kluczowe jest zrozumienie, że umieszczenie tego symbolu na produkcie stanowi zapewnienie dla organów nadzoru rynku oraz konsumentów, iż produkt przeszedł odpowiednie procedury oceny zgodności. Bez tego oznaczenia produkt nie może być legalnie wprowadzony do obrotu ani oddany do użytku na terenie Europejskiego Obszaru Gospodarczego (EOG).

Czy Twój produkt potrzebuje certyfikatu CE?

Nie każdy towar importowany do Polski musi posiadać znak CE. Oznakowanie CE jest obowiązkowe tylko dla niektórych wyrobów objętych unijnymi specyfikacjami zawierającymi taki wymóg. Równocześnie zabronione jest umieszczanie znaku CE na produktach, które tego nie wymagają.

Zgodnie z ustawą o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku:

Art. 6.

Oznakowanie CE […] umieszcza się na wyrobie podlegającym obowiązkowi oceny zgodności po przeprowadzeniu tej oceny i potwierdzeniu zgodności wyrobu z wymaganiami, a przed wprowadzeniem wyrobu do obrotu lub oddaniem go do użytku.

Art. 7.

1. Obowiązkowej ocenie zgodności przed wprowadzeniem do obrotu lub oddaniem do użytku podlegają wyroby, dla których określono wymagania w bezpośrednio stosowanym unijnym prawodawstwie harmonizacyjnym lub przepisach wdrażających unijne prawodawstwo harmonizacyjne, w tym w przepisach wydanych na podstawie art. 12.

Dyrektywy „Nowego Podejścia” UE narzucają oznakowanie CE dla określonych grup wyrobów, m.in. urządzeń i wyrobów medycznych, produktów nawozowych czy wyrobów budowlanych (oraz wielu innych, np. sprzętu elektrycznego, zabawek dla dzieci do lat 14, przyrządów pomiarowych, urządzeń ciśnieniowych i gazowych czy środków ochrony indywidualnej).

Jakie produkty wymagają certyfikatu CE?

Do najpopularniejszych kategorii podlegających pod te wymogi należą:

• urządzenia i wyroby medyczne,
• produkty nawozowe,
• wyroby budowlane,
• zabawki,
• urządzenia elektryczne,
• środki ochrony indywidualnej.

Warto pamiętać, że jeden produkt może podlegać pod kilka dyrektyw jednocześnie. Przykładowo, proste urządzenie elektroniczne może wymagać zgodności z dyrektywą niskonapięciową (LVD), dyrektywą kompatybilności elektromagnetycznej (EMC) oraz dyrektywą RoHS, ograniczającą stosowanie niebezpiecznych substancji.

Do grupy o szczególnie rygorystycznych wymogach dokumentacyjnych należą również wyroby budowlane (rozporządzenie CPR) oraz urządzenia radiowe (dyrektywa RED).

Jako importer musisz mieć pewność, w której grupie znajduje się Twój towar, jeszcze zanim dokonasz płatności za fakturę proforma.

Deklaracja zgodności vs. certyfikat CE – najczęstszy błąd importerów

Wielu importerów wpada w pułapkę semantyczną, myląc certyfikat z deklaracją. Jest to błąd, który podczas kontroli celnej może kosztować tysiące złotych.

Deklaracja zgodności jest dokumentem wystawianym przez samego producenta (lub jego upoważnionego przedstawiciela) na jego wyłączną odpowiedzialność. To w tym dokumencie producent oświadcza, że produkt jest bezpieczny.

Z kolei certyfikat CE to dokument wydawany przez zewnętrzną jednostkę badawczą, np. laboratorium. Potwierdza on jedynie, że próbka produktu przeszła określone testy. Choć certyfikat jest niezwykle ważny jako dowód wspierający, to sama deklaracja zgodności jest dokumentem niezbędnym do odprawy celnej. Importerzy często otrzymują od chińskich dostawców stosy certyfikatów, zapominając o prostej, jednostronicowej deklaracji, co skutkuje wstrzymaniem towaru w porcie.

Należy również uważać na tzw. China Export – znak łudząco podobny do europejskiego CE, w którym litery są położone bliżej siebie. Takie oznaczenie nie ma żadnej mocy prawnej w UE i jest traktowane jako brak oznakowania, co naraża firmę na dotkliwe kary.

Odpowiedzialność importera

W momencie, gdy towar przekracza granicę celną UE, to Ty – jako importer – przejmujesz na siebie lwią część odpowiedzialności, zgodnie z ustawą o systemie oceny zgodności, która nakłada na importera obowiązek „należytej staranności”. Oznacza to, że nie możesz polegać wyłącznie na zapewnieniach dostawcy. Musisz zweryfikować, czy dokumentacja techniczna istnieje i czy jest dostępna na żądanie organów kontrolnych.

Co więcej, importer ma obowiązek przechowywania kopii deklaracji zgodności przez okres 10 lat od dnia wprowadzenia produktu do obrotu. W tym czasie organy nadzoru rynku, takie jak Inspekcja Handlowa czy Urząd Komunikacji Elektronicznej, mogą zapukać do drzwi Twojej firmy i poprosić o okazanie dokumentacji. Brak możliwości przedstawienia odpowiednich pism w terminie jest traktowany na równi z wprowadzeniem do obrotu towaru niebezpiecznego.

Rola SMART Cargo Solutions w Twoim imporcie

W SMART Cargo Solutions rozumiemy, że firmy z sektora MŚP nie zawsze dysponują własnym działem prawnym czy ekspertem ds. certyfikacji. Dlatego nasze wsparcie wykracza poza standardową spedycję. Już na etapie wyceny transportu pomagamy naszym klientom zidentyfikować, czy ich towar wymaga oznaczenia CE. Analizujemy wstępnie otrzymane od dostawców dokumenty, aby wyłapać błędy, zanim towar wypłynie z portu załadunku. Dzięki temu nasi klienci unikają kosztownych przestojów, opłat za składowanie kontenerów (demurrage) i ryzyka sankcji finansowych. Bezpieczeństwo Twojego biznesu zaczyna się od rzetelnej weryfikacji dokumentów – i w tym procesie SMART Cargo Solutions jest Twoim najbliższym partnerem.